Aşil tendonu iltihabı
Aşil tendonu iltihabı, topuk arkasında ağrı ve sertlikle kendini gösteren, aşırı kullanıma bağlı gelişen bir rahatsızlıktır. Nedenleri arasında antrenman hataları, uygun olmayan ayakkabılar ve kas dengesizlikleri yer alır. Tanı fizik muayene ve görüntüleme ile konur. Tedavide istirahat, buz, egzersiz ve fizik tedavi önceliklidir; şiddetli vakalarda cerrahi gerekebilir. Erken teşhis ve uygun yönetimle iyileşme genellikle başarılıdır.
Aşil tendonu iltihabı Nedir?
Aşil tendonu, baldır kaslarını topuk kemiğine bağlayan vücuttaki en güçlü tendonlardan biridir. Aşil tendonu iltihabı (tendinit) veya dejenerasyonu (tendinopati) bu yapının ağrılı bir şekilde tahriş olması veya hasar görmesidir. Genellikle aşırı kullanıma bağlı gelişir ve sporcularda sık görülür. Halk arasında aşil tendiniti veya Aşil tendinopatisi olarak da bilinir.
Belirtileri Nelerdir?
- Topuk arkasında veya Aşil tendonu boyunca ağrı ve sertlik
- Sabah ilk adımlarda artan ağrı
- Koşma, zıplama veya merdiven çıkma gibi aktivitelerle artan ağrı
- Şişlik, sıcaklık hissi veya tendon üzerinde kalınlaşma
- İleri durumda tendon yırtılmasına bağlı ani ve keskin ağrı, yürüyememe (acil durum)
Nedenleri ve Risk Faktörleri
Ana neden, tendona aşırı ve tekrarlayan yük bindirilmesidir. Risk faktörleri şunlardır:
- Antrenman yoğunluğunu veya süresini aniden artırmak
- Yokuş koşusu veya sert zeminde spor yapmak
- Yanlış ayakkabı seçimi
- Baldır kaslarında gerginlik veya zayıflık
- İleri yaş, obezite, diyabet veya romatolojik hastalıklar
- Bazı antibiyotikler (kinolon grubu) tendon hasarı riskini artırabilir
Tanı Nasıl Konur?
Doktorunuz öncelikle tıbbi öykünüzü alır ve fizik muayene yapar. Muayenede tendonun ağrılı bölgesi belirlenir ve ayak hareketleri değerlendirilir. Gerekirse tanıyı doğrulamak ve yırtılmayı dışlamak için ultrason veya manyetik rezonans görüntüleme (MR) istenebilir. Nadiren röntgen ile kemik problemleri ekarte edilir.
Tedavi ve Korunma
Erken dönemde istirahat, buz uygulama, germe ve güçlendirme egzersizleri, uygun ayakkabı ve tabanlık kullanımı önerilir. Ağrı kesiciler ve fizik tedavi de faydalıdır. Aşil tendonu yırtılması şüphesinde (ani şiddetli ağrı, yürüyememe, tendon kopma hissi) vakit kaybetmeden acil servise başvurun. Kronik veya şiddetli vakalarda PRP (trombositten zengin plazma), şok dalga tedavisi veya cerrahi seçenekler değerlendirilir. Korunmak için antrenmanları kademeli artırın, baldır kaslarını düzenli esnetin ve güçlendirin, uygun spor ayakkabıları seçin.
Sık Sorulan Sorular
Aşil tendonu iltihabı kaç günde geçer?
Basit vakalarda istirahat ve evde bakım ile 1-2 hafta içinde belirgin iyileşme görülebilir. Ancak tam iyileşme haftalar veya aylar sürebilir; bu, hasarın derecesine bağlıdır. Sabırlı olmak ve doktor önerilerine uymak önemlidir.
Spor yapmaya ara vermeli miyim?
Akut dönemde ağrıyı artıracak aktivitelerden kaçının, ancak tam istirahat önerilmez. Yüzme veya bisiklet gibi düşük etkili egzersizlere devam edebilirsiniz. Doktorunuz veya fizyoterapistiniz size ne zaman ve nasıl spora döneceğinizi söylemelidir.
Aşil tendonu iltihabı için hangi bölüme gidilir?
Ortopedi ve Travmatoloji veya Spor Hekimliği bölümüne başvurabilirsiniz. Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon uzmanları da bu hastalığın tanı ve tedavisinde deneyimlidir. Gerekli durumlarda doktorunuz sizi ilgili uzmanlara yönlendirecektir.
Kendi durumunuzu yazın, Aşil tendonu iltihabı ile ilgilenen uzman doktorlara ücretsiz iletelim; yanıtı e-postanıza gelsin.
Bu konuda kendi sorumu sor →