Mezotelyoma
Mezotelyoma nadir görülen ve asbest temasıyla ilişkili agresif bir kanserdir. En sık akciğer zarını etkiler. Nefes darlığı, göğüs ağrısı, öksürük, kilo kaybı gibi belirtilerle kendini gösterir. Tanı için görüntüleme yöntemleri, kan testleri ve doku biyopsisi yapılır. Tedavi hastalığın evresine göre cerrahi, kemoterapi, radyoterapi ve immünoterapiyi içerir. Asbest maruziyetini önlemek, hastalıktan korunmanın anahtarıdır. Risk grubundaki kişilerin düzenli sağlık kontrolleri yaptırması önerilir.
Mezotelyoma Nedir?
Mezotelyoma, vücudun iç organlarını saran ince zar tabakasında (mezotel) oluşan nadir ve agresif bir kanser türüdür. En sık akciğer zarında (plevra) görülür; buna plevral mezotelyoma denir. Ayrıca karın zarı, kalp zarı ve testis çevresinde de ortaya çıkabilir. Hastalık genellikle asbeste maruz kaldıktan 20-50 yıl sonra gelişir. Bu nedenle asbest kanseri olarak da bilinir. Erken dönemde belirti vermediği için tanı genellikle ileri evrede konur.
Belirtileri Nelerdir?
Mezotelyoma belirtileri yavaş gelişir ve sıklıkla diğer solunum hastalıklarıyla karıştırılabilir. Başlıca belirtiler şunlardır:
- Nefes darlığı
- Göğüs veya karın ağrısı
- İnatçı öksürük
- Açıklanamayan kilo kaybı
- Yorgunluk ve halsizlik
- Sıvı birikimine bağlı göğüste veya karında şişlik
DİKKAT: Nefes darlığı veya şiddetli göğüs ağrısı ani gelişirse acil tıbbi yardım alın.
Nedenleri ve Risk Faktörleri
En önemli risk faktörü asbest maruziyetidir. Asbest işçileri, inşaat, gemi yapımı, izolasyon ve otomotiv sektöründe çalışanlar yüksek risk altındadır. Ayrıca asbestli ortamda bulunan aile bireyleri de ikincil maruziyet nedeniyle risk taşır. Diğer risk faktörleri arasında eriyonit (bir lifli mineral), bazı kanser tedavilerinde kullanılan yüksek doz radyasyon, genetik yatkınlık ve nadiren virüsler sayılabilir. Sigara, mezotelyomanın doğrudan nedeni değildir ama akciğer hastalıkları riskini artırır.
Tanı Nasıl Konur?
Tanı için öncelikle ayrıntılı öykü ve fizik muayene yapılır. Ardından şu yöntemler kullanılır:
- Görüntüleme: Göğüs röntgeni, bilgisayarlı tomografi (BT) ve PET-BT
- Kan testleri: Bazı tümör belirteçleri (mesotelin, fibulin-3 gibi) yüksek olabilir
- Biyopsi: Kesin tanı için etkilenen dokudan örnek alınır
- Torasentez veya parasentez: Sıvı örneği incelenir
Tanıdan sonra hastalığın yayılımı (evreleme) belirlenir ve tedavi planı ona göre yapılır.
Tedavi ve Korunma
Tedavi hastanın genel durumuna, kanserin evresine ve tipine göre değişir. Cerrahi (plevrektomi/dekortikasyon veya ekstraplevral pnömonektomi), kemoterapi, radyoterapi ve hedefe yönelik tedaviler tek başına veya bir arada uygulanabilir. Son yıllarda immünoterapi de umut vericidir. Ne yazık ki mezotelyoma genellikle dirençlidir, ancak erken tanı ve multidisipliner yaklaşım yaşam süresini uzatabilir. Korunma açısından en etkili yol asbest maruziyetini önlemektir. Asbestli ortamlarda maske ve koruyucu ekipman kullanılmalı, asbest içeren malzemelerin kontrolü için kurallara uyulmalıdır. Sigara içmemek ve düzenli kontroller riskli kişiler için önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
Mezotelyoma bulaşıcı mıdır?
Hayır, mezotelyoma bulaşıcı bir hastalık değildir. Asbest liflerinin solunması veya yutulması sonucu yıllar sonra ortaya çıkan bir kanserdir. Hastayla temasla bulaşması mümkün değildir.
Mezotelyoma herkeste görülür mü?
Mezotelyoma, özellikle asbeste maruz kalan kişilerde ortaya çıkar. Herkes bu hastalığa yakalanmaz, ancak mesleki olarak asbestle uğraşanlar ve asbestli ortamda uzun süre bulunanlar için risk daha yüksektir.
Mezotelyoma tedavi edilebilir mi?
Mezotelyomanın tedavisi zor olsa da tam iyileşme erken evrede mümkün olabilir. Günümüzde cerrahi, kemoterapi, radyoterapi ve immünoterapi gibi yöntemlerle hastalığın kontrolü sağlanabilir ve yaşam süresi uzatılabilir. Tedavi başarısı, hastalığın evresine ve hastanın genel sağlık durumuna bağlıdır.
Kendi durumunuzu yazın, Mezotelyoma ile ilgilenen uzman doktorlara ücretsiz iletelim; yanıtı e-postanıza gelsin.
Bu konuda kendi sorumu sor →